De 11 Incoterms 2020-regels in begrijpelijk Nederlands: wie betaalt vracht, wie betaalt verzekering, waar risico overgaat, en wie regelt invoerdouane. Geschreven voor expediteurs en logistieke teams die dagelijks offertes maken, boeken en factureren tegen deze regels — niet voor juristen.
Incoterms (International Commercial Terms) zijn standaard drie-letterige regels gepubliceerd door de ICC. Ze beslissen niet wie eigenaar is van de goederen, wanneer betaling verschuldigd is, of welk recht van toepassing is. Ze regelen vier operationele zaken:
Incoterms 2020 is de negende editie sinds 1936. Hij geldt vanaf 1 januari 2020 en is de standaardreferentie als een contract "FCA Rotterdam" zegt zonder jaarverwijzing. Oudere versies blijven geldig alleen als het contract ze expliciet noemt (bv. "FCA Rotterdam Incoterms 2010").
Incoterms 2020 splitst de 11 regels in twee groepen op basis van vervoersmodus:
De meest voorkomende Incoterms-fout is FOB gebruiken voor containerzendingen. FOB laat risico overgaan aan de "scheepsreling" — een concept dat niet geldt voor containervracht die dagen vóór inlading op de CY of CFS aan de carrier wordt overgedragen. Gebruik voor containers FCA (verkoper draagt risico tot overdracht aan carrier) of CIP/CPT (verkoper blijft vracht betalen en, onder CIP, verzekering voorbij dat punt).
Kolommen: Vracht = wie betaalt hoofdtransport; Verzekering = wie moet verzekeren; Uitvoer/Invoer = wie doet douane; Risico over = het punt waarop verlies het probleem van de koper wordt.
| Regel | Vracht | Verzekering | Uitvoer | Invoer | Risico over |
|---|---|---|---|---|---|
| EXW | Koper | — | Koper | Koper | Bij verkoper op locatie |
| FCA | Koper | — | Verkoper | Koper | Bij overdracht aan 1e vervoerder |
| CPT | Verkoper | — | Verkoper | Koper | Bij overdracht aan 1e vervoerder |
| CIP | Verkoper | Verkoper (Clauses A) | Verkoper | Koper | Bij overdracht aan 1e vervoerder |
| DAP | Verkoper | — | Verkoper | Koper | Aankomst, klaar voor lossing |
| DPU | Verkoper | — | Verkoper | Koper | Na lossing op bestemming |
| DDP | Verkoper | — | Verkoper | Verkoper | Aankomst, klaar voor lossing |
| FAS | Koper | — | Verkoper | Koper | Langszij het schip |
| FOB | Koper | — | Verkoper | Koper | Aan boord van het schip |
| CFR | Verkoper | — | Verkoper | Koper | Aan boord van het schip |
| CIF | Verkoper | Verkoper (Clauses C) | Verkoper | Koper | Aan boord van het schip |
Minimale verplichting verkoper. De koper haalt op bij de fabriek of het warehouse en draagt alles vanaf daar: laden, uitvoerdouane, vracht, invoer, lossen. In theorie aantrekkelijk voor verkopers; in de praktijk problematisch omdat uitvoerdouane de wettelijke verplichting van de verkoper blijft onder de meeste jurisdicties ongeacht wat EXW zegt. Zie je EXW op een offerte van een Europese verkoper die buiten de EU levert, stuur dan aan op FCA.
Verkoper doet uitvoer, koper neemt over bij overdracht. FCA heeft twee varianten: "FCA verkoperslocatie" (verkoper laadt op het voertuig, risico gaat over bij inlading) en "FCA genoemde plaats" (verkoper levert aan een terminal, risico gaat over als de vervoerder de goederen overneemt, lossing is taak van de vervoerder). Onder Incoterms 2020 mag de koper de vervoerder instrueren om een on-board B/L aan de verkoper af te geven — daarmee is het letter-of-credit probleem opgelost dat FOB (onterecht) onvermijdelijk maakte voor container-verkopen.
Verkoper boekt en betaalt vracht tot een genoemde bestemming, maar risico gaat over bij overdracht aan de eerste vervoerder. Deze prijs-risico mismatch verbaast kopers telkens weer: de verkoper betaalt vracht helemaal tot Rotterdam, maar als de container onderweg beschadigd raakt, is het de claim van de koper. CIP voegt verzekering toe; sinds 2020 vereist CIP Institute Cargo Clauses A (all-risks), waarmee de dekking materieel hoger is dan Clauses C onder Incoterms 2010.
Verkoper levert op de genoemde bestemming. Verschillen:
Verkoper levert aan of op het schip in de exporthaven. FAS = langszij, FOB = aan boord. Beide bedoeld voor bulk en break-bulk. FOB voor containers creëert een gat tussen de terminalpoort (waar de carrier custody neemt) en de scheepsreling (waar FOB risico overdraagt) — verliesgebeurtenissen in dat venster landen in een zone die geen partij helder heeft verzekerd.
Zee-only equivalenten van CPT/CIP. Verkoper boekt en betaalt zeevracht tot de genoemde bestemmingshaven. Risico gaat over bij inlading. CIF voegt verzekering toe; anders dan CIP (dat in 2020 naar Clauses A verschoof), blijft CIF op het minimum Institute Cargo Clauses C. Deze asymmetrie is bewust: CIF wordt gebruikt in commodity-handel waar kopers routinematig zelf opgewaardeerde dekking regelen en verkopers daar niet voor willen betalen.
"FCA" alleen is geen geldige Incoterm. Het moet worden gevolgd door een genoemde plaats met voldoende precisie om het kritische punt te bepalen: FCA Rotterdam APM Terminal, Maasvlakte II, Incoterms 2020 is een geldige clausule. FCA Rotterdam is ambigu en een frequente bron van geschillen. Algemene regel: hoe meer verkoperszijde-verplichtingen een Incoterm draagt, hoe belangrijker de genoemde plaats wordt, omdat die plaats bepaalt waar de verantwoordelijkheid van de verkoper eindigt.
Voor een expediteur sturen Incoterms zes operationele beslissingen die op elke zending opnieuw spelen:
Daarom is correcte Incoterm-extractie uit de booking-mail, het contract of de handelsfactuur zo belangrijk. Een boeking met een foute of ontbrekende Incoterm moet downstream handmatig worden gerepareerd, meestal door een ops-medewerker die de klant aanpingt — goed voor 10–15 minuten vertraging. Logentic's booking-mail-agent extraheert Incoterm, genoemde plaats en jaarverwijzing uit inkomende mails en flagt inconsistenties voordat de boeking in het TMS landt.
Wat is een connossement? · Wat is een CMR vrachtbrief? · Wat is een expediteur?
Alleen als het contract ernaar verwijst. "FCA Rotterdam" op een inkooporder trekt niet automatisch de Incoterms 2020-tekst in; "FCA Rotterdam, Incoterms 2020" doet dat wel. Zonder verwijzing valt de rechter terug op het toepasselijke nationale handelsrecht (bijv. Boek 7 BW, of de Duitse HGB), wat behoorlijk iets anders kan zeggen.
Onder FOB betaalt en regelt de koper de zeevracht; onder CIF betaalt en regelt de verkoper de vracht plus minimumverzekering. Risico gaat op hetzelfde punt over in beide regels — aan boord van het schip in de exporthaven. FOB is koper-gestuurd vervoer; CIF is verkoper-gestuurd vervoer met vrachtkosten ingebakken in de factuurprijs.
Onder DDP is de verkoper importeur of record, aansprakelijk voor invoer-BTW, invoerrechten en een aangifte in het land van de koper. Voor niet-EU verkopers die naar de EU leveren vereist dit doorgaans een BTW-registratie en kan het een vestigingsdiscussie met de lokale belastingdienst triggeren. De meeste zakelijke verkopers mijden DDP en gebruiken DAP, waarbij de koper invoer afhandelt.
FCA op een binnenlandse export-terminal of inland depot. Het geeft de exporteur controle over uitvoerdouane (die hij toch moet doen) en niets anders. De expediteur van de koper neemt alle internationale vracht, aankomst en invoer over. Dit is de combinatie die operationele en financiële blootstelling van de exporteur minimaliseert.
De ICC herziet Incoterms in een ruwweg tienjarige cyclus. Incoterms 2010 werd gepubliceerd in 2010, Incoterms 2020 in september 2019 (met ingang 1 januari 2020). Een 2030-editie is dus eind 2029 te verwachten. De ICC heeft de werkgroep-scope nog niet aangekondigd; op basis van brancheberichten zijn digitale handelsdocumenten, sancties-gerelateerde kostentoewijzing en duidelijkere regels voor grensoverschrijdende e-commerce-retouren waarschijnlijke onderwerpen.
Logentic extraheert Incoterm, genoemde plaats en jaar uit inkomende booking-mails en flagt inconsistenties voordat ze in het TMS landen. Boek een 45-minuten demo.